Tối ưu hóa phương thức bay - Bước tiến tới Net-Zero của ngành hàng không

Bên cạnh các công nghệ nhiên liệu mới, việc tối ưu hóa tổng thể hệ thống phương thức bay là giải pháp mang lại hiệu quả giảm phát thải tức thì, góp phần quan trọng vào việc bảo vệ môi trường sinh thái trên Trái Đất.

 

Tinh gọn hệ thống phương thức và cấu trúc dữ liệu hàng không

Việc rà soát, tái cấu trúc hệ thống phương thức bay truyền thống và chuyển đổi sang các phương thức bay hiện đại là bước đi cốt lõi để tinh giản dữ liệu và tối ưu hóa không gian vùng trời. Các biện pháp chủ yếu bao gồm:

- Loại bỏ phương thức vòng lượn bằng mắt (Circling) và phương thức tiếp cận đầu sử dụng cung DME không cần thiết: Các phương thức tiếp cận này thường tiêu tốn nhiều thời gian, nhiên liệu và đòi hỏi khu vực bảo vệ rất lớn. Việc loại bỏ hoàn toàn phương thức Circling và các cung DME kém hiệu quả giúp giảm phát thải đáng kể cho tàu bay. Bên cạnh đó, để đảm bảo năng lực dự phòng truyền thống, hệ thống vẫn giữ lại các phương thức tiếp cận cơ bản bắt đầu trực tiếp từ đỉnh đài VOR/DME.

- Đồng bộ hóa quỹ đạo tiếp cận: Thiết kế đồng bộ giai đoạn tiếp cận đầu cho các loại tàu bay CAT A, B, C, D với cùng một hướng tiến nhập. Sự thống nhất quỹ đạo này giúp cắt giảm đáng kể số lượng sơ đồ khai thác, qua đó trực tiếp làm giảm tải áp lực công việc cho cả tổ lái và Kiểm soát viên không lưu, nâng cao giới hạn an toàn. Đồng thời, khối lượng dữ liệu hàng không thu gọn giúp hệ thống quản lý bay hoạt động mượt mà hơn và tiết kiệm năng lượng cho hệ thống máy chủ dữ liệu.

Áp dụng kỹ thuật khai thác tăng/giảm độ cao liên tục (CCO/CDO)

Cất cánh và hạ cánh là hai giai đoạn tiêu thụ nhiên liệu đáng kể nhất. Kỹ thuật Khai thác Tăng/Giảm độ cao liên tục (CCO/CDO) giúp loại bỏ các giai đoạn bay bằng bắt buộc trước đây. Điều này không chỉ giảm tối đa lượng khí thải CO2 và NOx mà còn thu hẹp đáng kể phạm vi ảnh hưởng của tiếng ồn, hạn chế tác động tiêu cực đến môi trường sống của con người và các loài sinh vật quanh khu vực sân bay.

Tại Việt Nam hiện nay, việc thiết kế các phương thức đi/đến có khả năng hỗ trợ phương thức khai thác CCO/CDO sử dụng Tiêu chuẩn Dẫn đường theo tính năng (PBN) đã được thực hiện tại các sân bay: 100% vùng trời kiểm soát tiếp cận (TMA) của các sân bay có mật độ bay cao đã được thiết kế các phương thức bay PBN hỗ trợ khai thác CCO và CDO.

 

Rút ngắn lộ trình bay để giảm phát thải

Áp dụng Tiêu chuẩn Dẫn đường theo tính năng (PBN) cho phép thiết kế lại mạng đường bay linh hoạt, giảm bớt việc phụ thuộc vào dẫn đường của các đài trạm mặt đất, nối liền các điểm bằng quãng đường ngắn nhất. Mỗi dặm bay được cắt giảm đồng nghĩa với việc tiết kiệm hàng chục kilogram nhiên liệu.

Khi nhân lên với hàng nghìn chuyến bay mỗi ngày, ngành hàng không sẽ giảm phát thải được một lượng khổng lồ CO2 vào bầu khí quyển. Điều này được chứng minh qua nghiên cứu của các tổ chức hàng không dân dụng lớn của thế giới. Theo khảo sát của Eurocontrol được thực hiện tại sân bay của 2 thành phố Dublin và Oslo, việc áp dụng phương thức PBN Point merge tại khung giờ thấp điểm giúp giảm 24 kg nhiên liệu cho mỗi chuyến bay trong giai đoạn tiếp cận.

 

Khí nhà kính là nguyên nhân cốt lõi gây biến đổi khí hậu - mối đe dọa lớn nhất đối với các hệ sinh thái nhạy cảm.

Bằng cách tái cấu trúc và tối ưu hóa phương thức bay, ngành hàng không đang chủ động cắt giảm phát thải tại nguồn. Đây không chỉ là bước đi vững chắc để đạt chuẩn Net-Zero, mà còn là hành động thiết thực để giảm thiểu hiệu ứng nhà kính và giữ gìn một Trái Đất xanh cho các thế hệ tương lai./.

(vatm.vn)