Pháp hoàn thiện triển khai Vùng trời đường bay tự do (FRA) trong không phận tầng cao

Điều này đồng nghĩa với việc các hãng hàng không có thể bay theo các tuyến trực tiếp, ngắn hơn qua vùng trời liền mạch có phạm vi 2 triệu km2 trong Khối không phận chức năng Trung Âu (Functional Airspace Block Europe Central/FABEC), bay qua các biên giới mà không cần phải đi theo các tuyến bay cố định sẵn.

Từ năm 2024, 70 phần trăm không phận Pháp trên mực bay FL195 đã được khai thác đường bay tự do. Từ ngày 19/03/2026, một khu vực vùng trời mới đã được bổ sung khai thác đường bay tự do, nâng mức độ triển khai FRA trong không phận Pháp ở trên mực bay FL305 lên 100%.

Dấu mốc quan trọng này là kết quả của một thiết kế mới cho phạm vi vùng trời trên cao, trong khuôn khổ hợp tác chặt chẽ với bên quân sự nhằm tăng cường Khai thác vùng trời linh hoạt nâng cao (A-FUA), song song với việc triển khai các cấu hình kỹ thuật cập nhật trong các hệ thống quản lý không lưu (ATM).

Vùng trời đường bay tự do (FRA) cho phép tàu bay bay với hành trình ngắn hơn, hiệu quả hơn và có các đường bay dễ dự đoán hơn. Điều này giúp giảm tiêu thụ nhiên liệu và giảm phát khí thải, hỗ trợ các hoạt động khai thác an toàn hơn nhờ việc tăng cường sự tương thích với các kế hoạch bay.

Phương thức mới này trong khu vực không phận trên cao tạo điều kiện thuận lợi hơn cho việc áp dụng các giải pháp mới của dự án SESAR như Quỹ đạo bay thương mại (Business Trajectories) và Xác định đường bay theo ưu tiên của người khai thác (User Preffered Routing).

Việc triển khai FRA này đóng góp vào việc đáp ứng yêu cầu thuộc Dự án CP1 (Common Project One) của Châu Âu và sẽ mang lại các lợi ích cho toàn bộ mạng lưới không lưu của châu Âu. Dự án CP1 quy định 6 chức năng cần được triển khai đồng bộ, trong đó có FRA nhằm hiện đại hóa và số hóa quản lý không lưu trong toàn châu Âu.  FRA được giám sát chặt chẽ bởi Cơ quan điều phối triển khai SESAR – chủ thể có trách nhiệm đồng bộ hóa và điều phối việc triển khai dự án.

Một số thông tin liên quan

FABEC - Khối không phận chức năng Trung Âu có sự tham gia của sáu nước bao gồm Bỉ, Pháp, Đức, Luxemburg, Hà Lan và Thụy Sĩ và bảy nhà cung cấp dịch vụ bảo đảm hoạt động bay (ANSP) bao gồm ANA Luxemburg, DFS, DSNA, Eurocontrol MUAC, LVNL, Skeyes, Skyguide. Hiệp ước thành lập FABEC được ký kết vào ngày 02/12/2010 và chính thức đi vào hoạt động từ ngày 01/06/2013. Khu vực không phận này là một trong những khu vực có lưu lượng bay lớn nhất thế giới, điều hành khoảng 6 triệu chuyến bay mỗi năm, tương đương 55% lưu lượng bay toàn châu Âu. 

DSNA - Nhà cung cấp dịch vụ bảo đảm hoạt động bay của Pháp đã điều hành 3,5 triệu chuyến bay trong năm 2025 và đạt ngày điều hành số chuyến bay cao kỷ lục tại châu Âu vào ngày 18/07/2025 với con số 11.963 chuyến bay. DSNA có khoảng 7000 nhân viên và mạng lưới cơ sở điều hành bay gồm 5 ACC, 75 TWR và 3 trung tâm khu vực ở nước ngoài.

Mục tiêu triển khai FRA tại Việt Nam: Ngày 16/03/2026, Hội đồng thành viên Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam đã ban hành Quyết định số 97/QĐ-HĐTV phê duyệt Chiến lược phát triển Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

Trong khuôn khổ chiến lược, Chương trình Vùng trời đường bay tự do (FRA-VN) tầng cao đã được xác định là một trong 10 Chương trình/Đề án trọng điểm nhằm chuyển đổi mô hình từ các đường bay cố định sang quỹ đạo bay trực tiếp, tối ưu hóa đường dài – giải pháp giúp các hãng hàng không tiết kiệm nhiên liệu, giảm phát thải CO2, thực hiện cam kết phát triển bền vững quốc gia./.

(vatm.vn)